انسان در برابر عوامل بیرونی و درونی، واکنش های مختلفی مانند شادی، خشم، ترس و اندوه از خود نشان می دهد که به آنها هیجان گفته می شود. این هیجان ها به عوامل پدید آورنده، دیدگاه ها و اندیشه های انسان بستگی کامل دارد که گاه مثبت و گاه منفی است.

شادی

 


 شادی، حالتی است که بر اثر آن، درد و رنج های روحی در انسان به کمترین حد خود می رسد و سرور باطنی انسان، آشکار و برای مدتی از قید غم ها آزاد می شود. شادی، احساس مثبتی است که در پی خرسندی و پیروزی پدیدار می شود.

روان شناسی می گوید: شادی، عبارت است از مجموع لذت های بدون درد. شادی، آرامش خاطر و رضایت باطن است. شادی، آن کیفیت زندگی است که همه کس آرزوی یافتنش را دارد. شادی و خرسندی، از آرامش خاطر و رضایت باطن حکایت می کند.

 شهید مرتضی مطهری رحمه الله نیز در این زمینه می فرماید:

سرور، حالت خوشی و لذت بخشی است که از علم و اطلاع بر اینکه یکی از اهداف و آرزوها انجام یافته یا انجام خواهد یافت، به انسان دست می دهد و غم و اندوه، حالت ناگوار و دردناکی است که از اطلاع بر انجام نشدن یکی از هدف ها و آرزوها به انسان دست می دهد.

شادی، دل ها را به هم نزدیک و شک و بدبینی را از آدمیان دور می کند و توان آنان را برای پرداختن به خیر و نیکی بالا می برد. همچنین سلامت اعضای خانواده را تضمین و به ما کمک می کند تا تصمیم های آگاهانه تری بگیریم.

 واقعا هر یک از ما چگونه می توانیم به گونه ای متفاوت به یک زندگی شاد دست یابیم؟ اشتیاق و علاقه  ما، انتظارات و خواست های ما و حتی شخصیت ما همگی در برخورداری از چگونگی زندگی شاد و موفق موثر است.

بعضی افراد، شادمانی را به داشتن شغل و حرفه ای مناسب می دانند و عده ای دیگر ترجیح می دهند ازدواج موفقی داشته باشند و سعادت را دریافتن ارتباطاتی صمیمی جست وجو کنند. بخشی از شادی ها «ظاهری و سطحی» است، مانند شادی هایی که از سر غفلت و هوسرانی، تکبر و استهزای دیگران، به انسان دست می دهد. این نوع شادی ها در اسلام «لهو و لعب» تعبیر می شود که پایان آن، جز اندوه و افسردگی نخواهد بود. بخشی دیگر از شادی ها «حقیقی و واقعی» است که ممکن است حتی در ظاهر، خنده ای دیده نشود، حال آنکه فرد در اعماق جان خود احساس رضایت و آرامش می کند، مانند: نجات دادن غریق، نجات یک طفل از خطر آتش سوزی، ایثار در حق مسکین و دردمند، عیادت بیمار بی پناه، رسیدگی به داد مظلوم، احسان به والدین و گذشت و عفو در حق دیگران.

 نمره شادمانی شما چند است؟

جملات زیر را به دقت بخوانید و با توجه به اینکه تا چه اندازه احساسات شما را توصیف می‌کنند، به آنها نمره‌ای از صفر تا 5 بدهید. مقیاس نمره‌دهی به صورت زیر است.

1ـ ارتباط نزدیکم را با کسانی که دوستشان دارم حفظ می‌کنم.

2ـ‌ با اعضای خانواده‌ام به خوبی کنار می‌آیم.

3ـ زندگی‌ام سرشار از عشق است.

4ـ به کارگیری استعدادهایم کمک بزرگی به دیگران می‌کند.

5ـ کارم را دوست دارم.

6ـ در کارم به خوبی از استعدادهایم بهره می‌برم.

7ـ حداقل سه دوست صمیمی دارم که منظم اوقاتم را با آنها سپری می‌کنم.

8ـ دوست خوبی هستم.

9ـ دیگران در صورت نیاز، از من درخواست کمک می‌کنند.

10ـ از مهربان بودن با دیگران احساس رضایت عمیقی می‌کنم.

11ـ قلباً ترجیح می‌دهم که در روابطم اعطاکننده محبت باشم تا گیرنده آن.

12ـ به نیازها و احساسات دیگران بسیار حساسم.

13ـ زندگی‌ام سرشار از فعالیت‌های برانگیزاننده است.

14ـ چالش‌های هیجان‌انگیز را سرلوحه زندگی‌ام قرار می‌دهم.

15ـ به فعالیت‌های متعددی علاقه دارم که می‌توانم به آنها بپردازم.

16ـ از خودم خوب مراقبت می‌کنم.

17ـ وقتی را برای استراحت و تفریح در زندگی‌ام در نظر می‌گیرم.

18ـ تندرستم.

19ـ به داشتن شخصیت جذاب و دلپذیر شهرت دارم.

20ـ در هر موقعیتی، نیمه پر لیوان را می‌بینم.

21ـ معتقدم همه چیز بالاخره درست می‌شود.

22ـ در شرایط پر استرس عملکرد خوبی دارم.

23ـ در اولویت‌بندی زمان و توان لازم برای انجام امور کفایت دارم.

24ـ به سادگی می‌توانم تا تمام شدن کارها از تفریح خودداری کنم.

25ـ در هر شرایطی و با هر موقعیتی، با آرامش برخورد می‌کنم.

26ـ استرسی که تجربه می‌کنم در حدی است که زندگی‌ام را جالب کند.

27ـ به ندرت تمام وقت خود را صرف انجام کار می‌کنم و زمانی را به خودم اختصاص می‌دهم.

28ـ از زندگی‌ام رضایت دارم.

29ـ شاد بودن را به همه چیز ترجیح می‌دهم.

30ـ در مورد آینده‌ام خوشبین هستم.

جمع کل از 150 نمره

نتیجه :

ـ پایین‌تر از 80 : افرادی که نمره‌شان زیر 80 است شادکام نیستند و نیاز به تغییر سبک زندگی دارند. غم و ناراحتی در زندگی این افراد از جمله هیجانات غالب است.

ـ 80ـ 120: این افراد را نمی‌توان بسیار غمگین نامید. همان‌طور که نمی‌توان آنها را شاد توصیف کرد. اگر نمره شما در این حدود قرار دارد، به راهبردهای این شماره برای افزایش شادکامی توجه کنید و سعی کنید نگرش مثبت‌تری به زندگی داشته باشید.

ـ بالاتر از 120: ‌اگر نمره شما بالاتر از 120 است، باید گفت که شما فردی شاد هستید و تلاش کنید نگرش‌ها و هیجانات مثبتتان را در همین سطح حفظ کنید.

توکل بر خداوند، از عوامل شادی آفرین است؛ زیرا خداوند قدرتی بی انتهاست و دل بستن به او، مایه آرامش و نشاط است.